Νόμος Κατσέλη 2024: ποιος δικαιούται προστασία και πώς λειτουργεί

Ο λεγόμενος "Νόμος Κατσέλη" — επίσημα Ν. 3869/2010 — δημιουργήθηκε για να προστατεύσει τους οικονομικά αδύναμους πολίτες από την απώλεια της πρώτης κατοικίας και να τους δώσει τη δυνατότητα ρύθμισης των χρεών τους. Παρά τις αλλαγές που έχουν γίνει, εξακολουθεί να αποτελεί ένα από τα πιο ισχυρά εργαλεία προστασίας του υπερχρεωμένου νοικοκυριού.

Ποιος μπορεί να υπαχθεί;

Δικαίωμα υπαγωγής έχουν φυσικά πρόσωπα (όχι εταιρείες) που:

• Έχουν παύσει να εξυπηρετούν τα χρέη τους
• Δεν έχουν εμπορική ιδιότητα (ή την έχουν απολέσει)
• Έχουν χρέη προς τράπεζες, funds, εφορία ή ασφαλιστικά ταμεία
• Αδυνατούν να αποπληρώσουν με βάση τα εισοδήματά τους

Τι προσφέρει ο νόμος;

• Ρύθμιση οφειλών με μειωμένες μηνιαίες δόσεις βάσει εισοδήματος
• Προστασία της πρώτης κατοικίας από πλειστηριασμό — υπό προϋποθέσεις
• Διαγραφή μέρους του χρέους που κρίνεται ανεπίδεκτο είσπραξης
• Αναστολή κατασχέσεων κατά τη διάρκεια της διαδικασίας

Ποια χρέη ρυθμίζονται;

• Στεγαστικά και καταναλωτικά δάνεια
• Χρέη σε funds και servicers
• Οφειλές σε εφορία και ΕΦΚΑ (υπό προϋποθέσεις)
• Χρέη από εγγυήσεις

Τι ΔΕΝ καλύπτει;

• Χρέη από αδικοπραξία (π.χ. καταδίκη για απάτη)
• Διατροφές
• Πρόστιμα και ποινικές κυρώσεις

Πώς ξεκινά η διαδικασία;

1. Κατάθεση αίτησης στο Ειρηνοδικείο της κατοικίας σας
2. Συγκέντρωση εγγράφων (εισοδήματα, χρέη, περιουσιακά στοιχεία)
3. Ορισμός δικασίμου — η αίτηση αναστέλλει προσωρινά τις εκτελέσεις
4. Έκδοση απόφασης με σχέδιο ρύθμισης

Σημαντικό: Από το 2021 και μετά, ο νόμος έχει τροποποιηθεί αρκετές φορές. Η προστασία της πρώτης κατοικίας δεν είναι αυτόματη — εξαρτάται από την αξία του ακινήτου, το ύψος των οφειλών και τα εισοδήματά σας. Για αυτό η νομική συμβουλή πριν την κατάθεση αίτησης είναι απαραίτητη.

Συμπέρασμα

Αν βρίσκεστε σε αδιέξοδο με χρέη που αδυνατείτε να πληρώσετε, μην περιμένετε να χτυπήσει ο δικαστικός επιμελητής. Η έγκαιρη κατάθεση αίτησης μπορεί να σας προστατεύσει από κατασχέσεις και πλειστηριασμό, δίνοντάς σας τον χρόνο που χρειάζεστε για να ρυθμίσετε τα χρέη σας υπό ανθρώπινες συνθήκες.